Gebelikte Her Kanama Düşük Anlamına mı Gelir?
Gebelikte vajinal kanama yaşayan anne adaylarının aklına çoğu zaman ilk olarak:
“Bebeğimi kaybediyor muyum?”
sorusu gelir.
Ancak gebelikte görülen her kanama düşük anlamına gelmez.
Özellikle gebeliğin ilk üç ayında hafif kanama veya lekelenme oldukça sık görülebilir. ACOG'a göre ilk trimesterde yaklaşık her 100 gebeliğin 15–25'inde kanama meydana gelir ve bunların önemli bir bölümünde ciddi bir problem bulunmaz. ACOG
Bununla birlikte gebelikte kanamanın nedeni yalnızca görüntüsüne veya miktarına bakılarak anlaşılamaz.
Kanama;
- Zararsız bir rahim ağzı hassasiyetinden,
- Enfeksiyondan,
- Düşük tehdidinden,
- Dış gebelikten,
- İlerleyen haftalarda plasentayla ilişkili problemlerden
kaynaklanabilir.
Bu nedenle temel yaklaşım:
“Kanama oldu, kesin düşük.”
veya tam tersine
“Az geldi, önemli değildir.”
şeklinde olmamalıdır.
Gebeliğin hangi haftasında olunduğu, kanamanın miktarı, ağrı olup olmadığı ve ultrason bulguları birlikte değerlendirilmelidir.
Gebeliğin İlk Aylarında Kanama Sık Görülür mü?
Evet.
İlk trimesterde hafif lekelenme veya kanama görece sık rastlanan bir durumdur.
ACOG, ilk trimesterde kanamanın gebeliklerin yaklaşık %15–25'inde görülebileceğini belirtiyor. ACOG
Bu nedenle gebeliğin ilk haftalarında birkaç damla kan görülmesi tek başına düşük tanısı koydurmaz.
Ancak kanamanın nedeninin anlaşılması için kadın doğum uzmanına bilgi verilmesi gerekir.
Gebelikte Lekelenme ile Kanama Aynı Şey mi?
Tam olarak aynı değildir.
Lekelenme, iç çamaşırında veya tuvalet kâğıdında görülen küçük miktardaki pembe, kırmızı veya kahverengi kanı ifade eder.
Daha belirgin vajinal kanamada ise ped gerektirecek miktarda kan görülebilir.
Kanamanın miktarı değerlendirmede önemlidir fakat miktar tek başına problemin ciddiyetini göstermez.
Örneğin dış gebelikte bazen yalnızca hafif bir lekelenme görülebilir.
Bu nedenle:
“Kanama azsa problem yoktur.”
şeklinde kesin bir kural bulunmaz.
Gebelikte Kahverengi Akıntı Düşük Belirtisi midir?
Her zaman değildir.
Kahverengi akıntı çoğunlukla vajinadan daha yavaş çıkan ve zaman içerisinde oksitlenmiş eski kanı gösterebilir.
Gebeliğin ilk dönemlerinde;
- Hafif rahim ağzı kanaması,
- Cinsel ilişki sonrası lekelenme,
- Muayene sonrasında oluşan küçük kanamalar
kahverengi akıntıya neden olabilir.
Ancak kahverengi akıntı devam ediyorsa, artıyorsa veya beraberinde kasık ağrısı bulunuyorsa değerlendirilmesi gerekir.
Özellikle tek taraflı ağrı, baş dönmesi veya bayılma hissi eşlik ediyorsa dış gebelik açısından gecikmeden muayene olunmalıdır.
Gebeliğin İlk Haftalarında Kanama Neden Olabilir?
Gebeliğin erken dönemindeki kanamanın birçok olası nedeni vardır.
NHS, erken gebelik kanamalarının nedenleri arasında rahim ağzındaki damar değişiklikleri, enfeksiyonlar, düşük, dış gebelik ve mol gebeliği gibi farklı durumları saymaktadır. nhs.uk
Bu nedenle benzer görünümlü kanamalar tamamen farklı nedenlerden kaynaklanabilir.
1. Rahim Ağzının Hassaslaşması
Gebelikte rahim ağzına giden kan akımı artar.
Bu nedenle serviksteki damarlar daha hassas hale gelebilir.
Cinsel ilişki veya jinekolojik muayene sonrasında hafif lekelenme görülebilir.
ACOG da gebelik sırasında rahim ağzındaki artmış damar yapısı nedeniyle ilişki veya pelvik muayene sonrasında lekelenme olabileceğini belirtiyor. ACOG
2. Enfeksiyonlar
Vajinal veya rahim ağzıyla ilişkili bazı enfeksiyonlar da gebelik sırasında kanamaya neden olabilir.
Kanamayla birlikte;
- Kötü kokulu akıntı,
- Yanma,
- Kaşıntı,
- İdrar yaparken ağrı
gibi belirtiler varsa enfeksiyon açısından değerlendirme gerekebilir.
3. Düşük
Kanama erken gebelik kaybının belirtilerinden biri olabilir.
Ancak kanamanın bulunması tek başına düşük tanısı koydurmaz.
ACOG, vajinal kanama ve rahim kramplarının düşükte görülebileceğini ancak aynı belirtilerin normal ilerleyen gebeliklerde, dış gebelikte ve farklı gebelik problemlerinde de görülebileceğini belirtiyor. ACOG
Düşük tanısı genellikle ultrason ve gerektiğinde beta-hCG değerlendirmesiyle konur.
Kanama Olduğu Halde Gebelik Devam Edebilir mi?
Evet.
Gebeliğin erken döneminde kanama yaşayan birçok kadında gebelik normal şekilde devam edebilir.
Özellikle ultrasonla rahim içerisinde embriyo ve kalp aktivitesinin görülmesi önemli bir bulgudur.
Ancak kanama yaşayan bir gebede gebeliğin gelişimini değerlendirmek amacıyla takip gerekebilir.
Tek bir kanama olayı sonucunda gebeliğin geleceği kesin olarak öngörülemez.
Düşük Belirtileri Nelerdir?
Erken gebelik kaybında en sık görülen belirtilerden biri vajinal kanamadır.
Buna;
- Adet sancısına benzer veya daha güçlü kramplar,
- Alt karın ağrısı,
- Vajinadan sıvı gelmesi,
- Doku benzeri materyal gelmesi
eşlik edebilir.
ACOG, vajinal lekelenme veya kanama, sıvı boşalması ve vajinadan doku gelmesini erken gebelik kaybında değerlendirilmesi gereken belirtiler arasında sayıyor. ACOG
Ancak yine aynı nokta önemlidir:
Bu belirtilerden birinin olması tek başına kesin düşük tanısı değildir.
Düşük Tanısı Nasıl Konur?
Düşük tanısı yalnızca kanamanın miktarına veya gebelik belirtilerinin azalmasına bakılarak konmaz.
Kadın doğum uzmanı;
- Gebelik haftasını,
- Kanamanın özelliklerini,
- Ağrının varlığını,
- Ultrason bulgularını,
- Gerekirse beta-hCG seviyelerini
birlikte değerlendirir.
ACOG, erken gebelik kaybı şüphesinde ultrason ve serum beta-hCG ölçümlerinin gebeliğin gelişimini değerlendirmede kullanılabileceğini belirtiyor. Bazı durumlarda kesin sonuca ulaşmak için birden fazla ultrason ve kan testi gerekebilir. ACOG
Bu nedenle çok erken haftalarda tek bir ultrason sonucuyla acele karar verilmemesi önemlidir.
Gebelik Testi Pozitif, Kanama Var ve Ultrasonda Kese Görünmüyorsa Ne Olur?
Bu durumda gebelik henüz çok erken olabilir.
Ancak rahim içerisinde gebelik görülmemesi durumunda dış gebelik ihtimalinin de dışlanması gerekir.
Bu nedenle kadın doğum uzmanı beta-hCG değerlerini belirli aralıklarla takip edebilir ve tekrar ultrason planlayabilir.
ACOG, rahim içi gebeliğin kesin olarak gösterilemediği durumlarda seri beta-hCG ve ultrason kontrollerinin dış gebeliği dışlamak amacıyla kullanılabileceğini belirtiyor. ACOG
Dış Gebelikte Kanama Nasıl Olur?
Dış gebelikte vajinal kanama görülebilir.
Bu kanama;
- Hafif lekelenme,
- Aralıklı kanama,
- Kahverengi veya koyu renkli akıntı
şeklinde olabilir.
NHS, dış gebelikte kanamanın bazen normal adet kanamasından farklı, başlayıp duran ve koyu kahverengi olabileceğini belirtiyor. nhs.uk
Kanamanın az olması dış gebeliği dışlamaz.
Kanamayla Birlikte Tek Taraflı Ağrı Neden Önemlidir?
Gebeliğin özellikle erken haftalarında vajinal kanamayla birlikte tek taraflı kasık veya karın ağrısı varsa dış gebelik ihtimali değerlendirilmelidir.
Dış gebelik ilerleyip fallop tüpünde yırtılmaya neden olduğunda karın içerisine ciddi kanama gerçekleşebilir.
ACOG, dış gebeliğin ciddi belirtileri arasında;
- Ani ve şiddetli karın veya kasık ağrısı,
- Omuz ağrısı,
- Halsizlik,
- Baş dönmesi,
- Bayılma
bulgularını sayıyor. ACOG
Bu belirtiler varsa rutin randevu beklenmemeli ve acil değerlendirme alınmalıdır.
Omuz Ağrısı ile Gebelik Kanamasının Ne İlgisi Var?
Bu anne adaylarının şaşırdığı belirtilerden biridir.
Dış gebelik yırtıldığında karın içine kanama olabilir.
Bu kan diyaframı irrite ederek bazen omuz ucunda ağrı hissedilmesine neden olabilir.
Gebelik testi pozitif olan veya gebelik ihtimali bulunan bir kişide;
vajinal kanama + şiddetli karın ağrısı + omuz ağrısı + baş dönmesi/bayılma
birlikteliği acil tıbbi değerlendirme gerektirir. ACOG
Kanama Olmadan Düşük Olabilir mi?
Evet.
Her düşük mutlaka kanamayla başlamaz.
Bazı gebeliklerde embriyonun gelişimi durmuş olmasına rağmen kişi hemen kanama yaşamayabilir.
Bu nedenle ultrason değerlendirmesi önemlidir.
ACOG da erken gebelik kaybı yaşayan kişilerin bir bölümünde öncesinde kanama bulunmayabileceğini belirtiyor. ACOG
Kalp Atışı Görüldükten Sonra Kanama Olursa Ne Yapılmalı?
Ultrasonda embriyonun kalp aktivitesinin görülmüş olması olumlu bir bulgudur ancak sonrasında gelişen kanama yine de değerlendirilmelidir.
Kanamanın;
- Ne kadar olduğu,
- Devam edip etmediği,
- Beraberinde ağrı bulunup bulunmadığı,
- Gebeliğin kaçıncı haftasında ortaya çıktığı
önemlidir.
Hafif lekelenmenin birçok iyi huylu nedeni olabilir.
Ancak yoğunlaşan kanama veya ağrı varsa kadın doğum uzmanına başvurulmalıdır.
Cinsel İlişki Sonrası Kanama Olabilir mi?
Evet.
Gebelik sırasında rahim ağzındaki damar yapısı daha belirgin hale gelir ve serviks daha kolay kanayabilir.
Bu nedenle cinsel ilişki sonrasında hafif lekelenme görülebilir. ACOG
Ancak kanamanın nedeni kişinin kendi kendine yalnızca ilişkiye bağlanmamalıdır.
Özellikle kanama fazla miktardaysa, uzun sürüyorsa veya ağrı eşlik ediyorsa değerlendirilmelidir.
Kanama Varken Cinsel İlişkiye Girilir mi?
Gebelik sırasında kanamanız varsa öncelikle kanamanın nedeni değerlendirilmelidir.
Kadın doğum uzmanınız klinik duruma göre bir süre cinsel ilişkiye ara verilmesini önerebilir.
Herkes için geçerli tek bir kural bulunmadığından kanama devam ederken kendi durumunuza ilişkin öneriyi gebeliğinizi takip eden hekimden almanız daha doğru olacaktır.
Gebeliğin İlerleyen Aylarında Kanama Normal mi?
Gebeliğin ikinci veya üçüncü trimesterindeki kanamalar, erken gebelik lekelenmelerinden farklı şekilde değerlendirilir.
Gebeliğin ilerleyen dönemlerinde kanama;
- Plasenta previa,
- Plasentanın erken ayrılması,
- Rahim ağzı kaynaklı problemler,
- Erken doğum,
- Doğumun başlangıcı
gibi nedenlerle ilişkili olabilir.
ACOG, gebeliğin ileri dönemindeki kanamaların daha ciddi olabileceğini ve özellikle yoğun kanamanın plasentayla ilişkili problemlere işaret edebileceğini belirtiyor. ACOG
Bu nedenle ilerleyen haftalarda ortaya çıkan vajinal kanama mutlaka sağlık ekibine bildirilmelidir.
Plasenta Previa Nedir?
Plasenta previa, plasentanın rahim ağzını kısmen veya tamamen kapatacak şekilde aşağı yerleşmesidir.
Bu durumda gebeliğin özellikle ikinci yarısında ağrısız, parlak kırmızı vajinal kanama görülebilir.
Plasentanın konumu ultrasonla değerlendirilir.
Gebeliğin ilerleyen döneminde açıklanamayan kanama varsa plasentanın yeri açısından değerlendirme gerekebilir.
Plasentanın Erken Ayrılması Nedir?
Normalde plasenta bebek doğduktan sonra rahim duvarından ayrılır.
Plasentanın doğumdan önce kısmen veya tamamen ayrılmasına plasental abrupsiyon denir.
Bu durumda vajinal kanama ile birlikte;
- Ani karın ağrısı,
- Rahimde sertlik,
- Sürekli sırt veya karın ağrısı,
- Sık kasılmalar
görülebilir.
Kanama bazen tamamen rahim içerisinde kaldığı için dışarıdan görülen kan miktarı problemin ciddiyetini göstermeyebilir.
Bu nedenle şiddetli ve sürekli ağrı özellikle önemlidir.
Gebeliğin Son Haftalarında Kanlı Akıntı Doğum Belirtisi Olabilir mi?
Evet.
Doğuma yakın dönemde rahim ağzındaki mukus tıkacının ayrılması sonucu nişan adı verilen pembe veya hafif kanlı mukus görülebilir.
Bu doğumun yaklaşmakta olduğunu gösterebilir.
Ancak belirgin, adet kanaması miktarında veya daha yoğun kanama normal nişan olarak değerlendirilmemelidir.
NHS, gebelikte kanamanın doğum başlangıcındaki “show” ile ilişkili olabileceğini ancak farklı plasental ve gebelik problemlerinin de kanamaya yol açabileceğini belirtiyor. nhs.uk
Kanamanın Rengi Düşük Olup Olmadığını Gösterir mi?
Hayır.
Kan;
- Açık pembe,
- Parlak kırmızı,
- Koyu kırmızı,
- Kahverengi
olabilir.
Ancak yalnızca renge bakılarak gebeliğin sağlıklı olup olmadığı belirlenemez.
Kahverengi kan her zaman zararsız olmadığı gibi parlak kırmızı birkaç damla kan da her zaman düşük anlamına gelmez.
Asıl önemli olan kanamanın miktarı, süresi, gebelik haftası ve eşlik eden belirtilerdir.
Kanama Miktarı Nasıl Takip Edilebilir?
Kanamanın değerlendirilmesinde sağlık ekibine bilgi verirken;
- Ne zaman başladığını,
- Rengini,
- Ped gerektirip gerektirmediğini,
- Pıhtı veya doku gelip gelmediğini,
- Ağrı veya kramp olup olmadığını
belirtmek faydalıdır.
Kanama sırasında ped kullanılması miktarın değerlendirilmesini kolaylaştırabilir.
Ancak çok yoğun kanamada miktarı evde ölçmeye çalışarak sağlık kuruluşuna başvurmayı geciktirmemek gerekir.
Hangi Kanamalar Acil Değerlendirme Gerektirir?
Gebelikte özellikle aşağıdaki durumlarda beklenmemelidir:
- Pedleri hızla dolduracak kadar yoğun kanama,
- Şiddetli veya giderek artan karın/kasık ağrısı,
- Tek taraflı şiddetli ağrı,
- Omuz ucunda ağrı,
- Baş dönmesi veya bayılma,
- Ciddi halsizlik,
- Gebeliğin ileri haftalarında kanama,
- Kanamayla birlikte bebeğin hareketlerinde belirgin azalma.
Dış gebelikte şiddetli karın ağrısı, omuz ağrısı, halsizlik, baş dönmesi ve bayılma iç kanamanın belirtileri olabilir. ACOG
Gebelikte Kanama Olursa Ne Yapılır?
Öncelikle paniğe kapılmadan gebeliğinizi takip eden kadın doğum uzmanıyla iletişime geçin.
Muayenede gebelik haftasına ve klinik tabloya göre;
- Ultrason,
- Beta-hCG testi,
- Kan grubu ve kan testleri,
- Jinekolojik muayene
gibi değerlendirmeler yapılabilir.
Tedavi ise kanamanın nedenine göre değişir.
NHS, bazı gebelik kanamalarında yalnızca yakın takip yeterliyken bazı durumlarda ilaç veya cerrahi tedavi gerekebileceğini belirtiyor. nhs.uk
Kanama Varken Yatak İstirahati Düşüğü Önler mi?
Bu konuda internette çok fazla bilgi bulunmaktadır.
Ancak her kanamada yatakta hiç kalkmadan yatmak standart bir düşük önleme tedavisi değildir.
Önemli olan öncelikle kanamanın nedeninin belirlenmesidir.
Kadın doğum uzmanınız sizin durumunuza göre fiziksel aktivite veya cinsel ilişki konusunda kişisel öneriler verebilir.
Doktor önerisi olmadan ilaç başlanmamalıdır.
Düşük Anne Adayının Yaptığı Bir Şeyden mi Kaynaklanır?
Çoğu erken gebelik kaybı anne adayının günlük yaşamda yaptığı sıradan bir hareketten kaynaklanmaz.
ACOG'a göre erken gebelik kayıplarının yaklaşık yarısı embriyodaki kromozomal anormalliklerle ilişkilidir. ACOG
Bu nedenle merdiven çıkmak, günlük yürüyüş yapmak veya sıradan günlük faaliyetler nedeniyle kişinin kendisini suçlaması doğru değildir.
Gebelikte Kanama Konusunda En Sık Sorulan Sorular
Her pembe lekelenme düşük müdür?
Hayır. Hafif lekelenmenin birçok nedeni olabilir.
Kahverengi akıntı düşük anlamına gelir mi?
Hayır. Eski kana bağlı olabilir ancak devam eden veya ağrılı kanamalar değerlendirilmelidir.
Düşükte mutlaka ağrı olur mu?
Hayır. Bazı gebelik kayıpları belirgin ağrı veya kanama olmadan da fark edilebilir.
Kalp atışı varsa kanama olabilir mi?
Evet. Gebelik devam ederken de kanama yaşanabilir.
Kanama az ama tek taraflı ağrım var, önemli mi?
Evet. Dış gebelik ihtimali nedeniyle değerlendirilmesi gerekir.
Kanama durduysa doktora gitmeye gerek yok mu?
Gebelikte yaşanan kanamayı kadın doğum uzmanınıza bildirmeniz uygun olur. Özellikle ilk kez meydana geldiyse veya nedeni bilinmiyorsa değerlendirme gerekebilir.
Arnavutköy Gebelikte Kanama ve Kadın Doğum Muayenesi
Gebelik sırasında yaşanan vajinal kanama her zaman gebelik kaybı anlamına gelmez.
Ancak aynı belirti basit bir rahim ağzı hassasiyetinden dış gebelik veya plasentayla ilişkili önemli problemlere kadar farklı nedenlerle ortaya çıkabileceği için kanamanın kaynağının değerlendirilmesi önemlidir.
Op. Dr. Önder Şeref – Kadın Hastalıkları ve Doğum Uzmanı tarafından Arnavutköy’de erken gebelik değerlendirmesi, gebelikte kanama, ultrason ve gebelik takibi açısından muayene yapılabilir.
Bu içerik genel bilgilendirme amaçlıdır ve kişisel muayene, tanı veya tedavi yerine geçmez.